Fransa Sayıştayı: Jeotermalde yapısal engeller sürüyor
Fransa Sayıştayı tarafından yayımlanan son rapor, jeotermal büyümenin önündeki yapısal engelleri tespit ederek mevzuat ve finansman mekanizmalarının gözden geçirilmesi çağrısında bulunuyor.
Fransa Sayıştay Başkanlığı ( Cour des comptes), Fransa’daki jeotermal sektörünün aldığı kamu finansmanı desteğinin derecesini inceleyen ve sektörün 2030 hedeflerine ulaşmak için aşılması gereken engelleri değerlendiren yeni bir rapor yayınladı.
Fransa’da jeotermal enerji sektörü, 2024 yılında önemli miktarda kamu finansmanı desteği aldı: derin jeotermal enerji için 123 milyon Euro ve sığ jeotermal enerji için 110 milyon Euro. Bu rakamlara rağmen, jeotermal enerji Fransa’daki nihai ısı tüketiminin yalnızca %1’ini temsil ediyor.
Rapor, jeotermal enerjiyi üç kategoriye ayırıyor:
- Sığ sondaj kuyularına dayalı ve müstakil evler, küçük konutlar ve binalar için uygun olan sığ jeotermal enerji, 2023 yılında yaklaşık 4,7 TWh ısı ve soğutma üretti.
- Yeraltı su kaynaklarından elde edilen derin jeotermal enerji, şebekeleri ısıtmak için kullanıldığından, 2023 yılında yaklaşık 2,3 TWh ısı üretti.
- Derin jeotermal enerjiden elektrik üretimi, 0,1 TWh’lik marjinal bir üretimle sonuçlandı.
Sektörün yavaş büyümesini daha da vurgulayan bir diğer unsur ise mevcut üretim rakamları ile iddialı hedefler arasındaki önemli farktır. Sığ jeotermal enerji için hedefler, 2035 yılına kadar ısı üretiminin üç katına çıkarılmasını öngörüyor. Derin jeotermal enerji için ise 2030 yılına kadar 6 TWh’lik bir hedef belirlenmiştir.
Rapor, hem sığ hem de derin jeotermal enerji sektörünü geride bırakan çeşitli engelleri ortaya koyuyor. Sığ jeotermal enerji için büyüme beklentileri, artan sübvansiyonlardan ziyade, sondaj üzerindeki düzenleyici kısıtlamaların hafifletilmesine ve yatırım karlılığını kolaylaştıracak organizasyonel ve yasal araçların geliştirilmesine bağlıdır. Derin jeotermal enerji de yavaş idari prosedürler nedeniyle geride kalmakta, ancak çok yüksek başlangıç yatırımları ve jeolojik kaynaklarla ilgili belirsizlikler nedeniyle ekonomik kısıtlamalarla da karşı karşıya kalmaktadır.
Fransa anakarasında derin jeotermal kaynaklardan enerji üretme potansiyeli, kısmen Alsace bölgesindeki sismik aktivite geçmişi nedeniyle sınırlıdır. Bununla birlikte, Bouillante jeotermal enerji santrali Karayip bölgesinde örnek bir model oluşturmuştur. Bu bölgelerdeki potansiyeli daha da değerlendirmek için Mahkeme, bu bölgelerdeki sondaj risklerini karşılama sistemlerinin yeniden gözden geçirilmesini önermektedir.
Rapordaki öneriler
Sığ jeotermal enerjinin büyümesini kolaylaştırmak için Mahkeme, “önemsiz jeotermal enerji” için eşiğin mevcut 500 kW’tan 2 MW’a yükseltilmesini tavsiye ediyor. Bu öneri, Enerji ve Sanayi Bakanlığı’nın geçen yıl açıkladığı somut önlemler listesinde de yer aldığı için halihazırda inceleniyor.
Mahkeme, özellikle yılda 3 ila 5 projeyi sübvanse eden Isı Fonu olmak üzere, derin jeotermal ısıtma sistemlerine yönelik mali desteğin rolünün yeniden incelenmesini tavsiye etmektedir. Hedeflere ulaşmak için, 2030 yılına kadar yılda 6 ila 10 jeotermal çiftli sistemin devreye alınması amacıyla uygulama hızının önemli ölçüde artırılması gerekmektedir. Mahkemenin tahminlerine göre, bu, ısı üretimi ve dağıtımı için yıllık 96 milyon ila 200 milyon Euro arasında bir sübvansiyon seviyesi gerektirecektir.
Özellikle derin jeotermal projelerin gözlemlenen karlılığı bağlamında, diğer finansal araçlar da değerlendirilebilir. Örneğin, geri ödemeli avans, sübvansiyonlu kredi veya öz sermaye yatırımı şeklinde bir ısı fonu desteği sağlanabilir. Bu amaçla Banque des Territoires’in kaynakları kullanılabilir.
Rapor ayrıca, yer altı yapısı hakkındaki bilgi eksikliğinin, kaynakla ilgili belirsizlikler nedeniyle proje gelişimini yavaşlattığını belirtiyor. Mevcut Madencilik Kanunu çerçevesinde, proje geliştiricilerinden gelen jeolojik veriler, Fransız Jeoloji Ajansı (BRGM) tarafından toplanan bazı veriler hariç, on yıl boyunca gizli tutulmaktadır. Raporda bazılarının çekincelerini dile getirmesine rağmen, daha hızlı veri paylaşımını kolaylaştırmak için proje geliştiricileriyle görüşmeler devam etmektedir.
Kaynak: ThinkGeoEnergy